Overijssel doorbreekt traditionele kijk op kennis in de jeugdzorg

Wat verandert er als de ervaringen van jongeren, ouders en pleegouders niet langer worden gezien als aanvulling op professionele kennis, maar als een gelijkwaardige bron van kennis? Vandaag laten zeven jeugdzorgorganisaties, drie gemeenten en hogeschool Windesheim zien hoe zij deze omslag in Overijssel concreet vormgeven. Daarmee is Overijssel de eerste regio in Nederland waar organisaties en gemeenten gezamenlijk werken aan een visie op de structurele inzet van ervaringskennis in de jeugdzorg.

De jeugdzorg staat voor een belangrijke opgave: beter aansluiten bij de wensen en ondersteuningsbehoeften van kinderen, jongeren en (pleeg)ouders. Wanneer hulp onvoldoende aansluit bij hun ervaringen en leefwereld, bestaat het risico dat ondersteuning minder effectief is, mensen zich niet gehoord voelen en trajecten onnodig lang of ingewikkeld worden.

Ervaringskennis van jongeren, ouders en pleegouders

De betrokken organisaties zien een deel van de oplossing in een andere waardering van kennis. Naast professionele expertise en wetenschappelijke inzichten biedt ervaringskennis van jongeren, ouders en pleegouders unieke inzichten die op geen andere manier beschikbaar zijn. Daantje Daniëls, projectleider van het Leernetwerk Ervaringsdeskundigheid Jeugd Overijssel (LEJO), zegt: “Ervaringskennis wordt nog vaak gezien als iets extra’s, terwijl juist die ervaringen laten zien wat gezinnen daadwerkelijk nodig hebben. Door deze kennis gelijkwaardig te positioneren naast professionele en wetenschappelijke kennis ontstaat ondersteuning die beter aansluit bij de leefwereld van kinderen, jongeren en ouders.”

Ervaringskennis versterken en verankeren

De afgelopen twee jaar werken zeven grote jeugdzorgorganisaties, drie gemeenten en het lectoraat GGZ en Samenleving intensief samen aan het versterken van ervaringskennis in de jeugdzorg. Deze samenwerking resulteert in een gedeelde visie die richting geeft aan beleid, opleidingen en de dagelijkse praktijk. De partners ontwikkelen deze visie binnen LEJO, het eerste leernetwerk in Nederland dat zich specifiek richt op het versterken en verankeren van ervaringskennis in de jeugdzorg.

De initiatiefnemers zien de Overijsselse aanpak als een voorbeeld voor andere regio’s. Doordat organisaties, gemeenten, professionals, onderzoekers en ervaringsdeskundigen gezamenlijk optrekken, ontstaat een duurzame verandering in de manier waarop jeugdzorg wordt vormgegeven. De deelnemende organisaties zetten deze samenwerking voort binnen het Leernetwerk Ervaringsdeskundigheid Jeugd Overijssel.

LEJO-symposium in Zwolle

Vandaag presenteren de samenwerkingspartners tijdens het LEJO-symposium in Zwolle hun gezamenlijke visie en de resultaten van de implementatietrajecten. Tijdens deze bijeenkomst delen betrokkenen inzichten, ervaringen en praktijkvoorbeelden over de inzet van ervaringskennis in de jeugdzorg. Ook gaan zij in gesprek over de betekenis van deze kennis voor de toekomst van ondersteuning aan kinderen, jongeren en gezinnen.

Bekijk ook de video, gemaakt tijdens de aftrap van het LEJO-project in 2024.