Expertisecentrum PBS gaat over grenzen heen: dichterbij de wereld!

Op maandag 26 januari 2026 ontving het expertisecentrum PBS (ECPBS) van Windesheim twaalf collega’s van het Lithuanian Centre of Inclusion in Education. Een aantal van hen volgde ongeveer vijf jaar geleden al de opleiding tot PBS-coach. Inmiddels zijn in Litouwen zo’n zeventien scholen gestart met de implementatie van PBS. De week waarin de collega’s uit Litouwen hier waren stond kennisdeling centraal. ECPBS nam ze mee naar vijf scholen in Nederland die PBS hebben geïmplementeerd en gaven een cursus gedrag Functie Analyse (GFA). 

Cursus Pedagogische Basis op School

In de vijf bijeenkomsten van de cursus GFA staat de vraag centraal hoe je leerlingen die – aanvullend op de basisaanpak – intensieve begeleiding nodig hebben, op een doelmatige manier kunt ondersteunen. Deze aanpak maakt het mogelijk dat leerlingen binnen hun eigen school kunnen blijven meedoen. Deelnemers verdiepen zich in de theorie en werken met eigen casuïstiek. Naast de theorie zijn vijf praktijkbezoeken ingepland. Naast collega’s uit Litouwen schoven ook twee collega’s aan van het Máximacollege (praktijkschool) uit Ridderkerk.

Bezoekje aan ‘t Ravelijn

Op dinsdag 28 januari 2026 wordt het Onderwijs Expertise Centrum ’t Ravelijn in Steenwijk bezocht. Deze school is gecertificeerd: PBS is hier betrouwbaar geïmplementeerd op alle drie de interventieniveaus. In het eerste uur presenteert de school hoe de basisaanpak is vormgegeven. Daarbij krijgen de leerlingen van het kidsteam een belangrijke rol.

Zij leggen uit waarom PBS zo belangrijk is:
‘Er kan van alles gebeuren, ook in je eigen dorp. Iedereen maakt z’n eigen regels. Hier hebben we afspraken: zó doen we het hier.’

Het kidsteam vergadert maandelijks en organiseert acties, bijvoorbeeld om rust op de gang te bevorderen. Hard dichtslaande kluisjes en lawaai zorgen voor overlast. Dus komen de leerlingen zelf in actie: zij houden toezicht op de gang en geven complimenten aan leerlingen die zich aan de afspraken houden. Daarbij krijgen zij een muntje, dat wordt gespaard voor een gezamenlijke (zelfbedachte) groepsactiviteit, zoals tien minuten langer buitenspelen of een dag waarop iedereen een pet mag dragen. Naast 't Ravelijn zijn er ook vier andere scholen bezocht.

Meer weten over hoe ‘t Ravelijn hier aan werkt? Kijk hier!(opent in nieuw tabblad)

Praktijkbezoek: het voelen van de kracht van sámen.

Wat levert zo’n praktijkbezoek op? Deelnemers geven steeds opnieuw aan dat je deze aanpak pas écht begrijpt door op bezoek te gaan, te zien wat er gebeurt, het te ervaren en daarover in gesprek te gaan. Je moet het voelen om het te kunnen begrijpen.

Belangrijke inzichten zijn onder andere:

• het werken vanuit gedeelde waarden;
• het actief gebruiken van deze waarden in het dagelijks handelen;
• een goed ingerichte fysieke omgeving;
• gedrag aanleren en samen oefenen;
• het meenemen van het perspectief van leerlingen (voicing) op alle ondersteuningsniveaus;
• scholing voor álle leraren.

Intensieve begeleiding vraagt om het verzamelen van input van ouders, de leerkracht, de leerling en gedragsdeskundigen. Door deze informatie te verbinden en samen keuzes te maken – niet alles tegelijk, maar haalbaar en doordacht – ontstaat effectieve ondersteuning. Zo lukt het een leerling op deze school om zijn emoties beter te reguleren en sneller te herstellen. Het lukt hem zelfs om onder woorden te brengen wat hij nodig heeft.

‘Hier zou ik zó graag willen werken,’ verzucht één van de collega’s uit Litouwen over ‘t  Ravelijn.

SWPBS Conferentie: Teamkracht!

Ook de kracht van samen ervaren? Dat kan op 5 juni tijdens de SWPBS Conferentie: Teamkracht! Tijdens deze editie van de SWPBS-conferentie staat het thema Teamkracht centraal: de motor achter duurzame verandering in scholen en organisaties. 

Het programma start om 9.30 uur en belooft een dag vol nieuwe kennis, creatieve werkvormen en interactie. Kristin Vanlommel trapt af met een inspirerende keynote: “Bouwen aan sociaal kapitaal als verandermotor”. Ontdek hoe samenwerking, vertrouwen en betrokkenheid de sleutel vormen tot succes.

Meer over de conferentie!