Empowering Nurses to Empower their Patients (ENEP)

In het project Empowering Nurses to Empower their Patients (ENEP) onderzoeken we hoe studenten verpleegkunde en verpleegkundigen in het ziekenhuis kunnen helpen om effectiever te communiceren met patiënten met beperkte (digitale) gezondheidsvaardigheden.

• Lectoraat: ICT-innovaties in de zorg
• Betrokken onderzoekers: Petra Lankhorst (Hogeschool Windesheim, Jobke Wentzel (Hogeschool Windesheim), Carine Doggen (Universiteit Twente), Stans Drossaert (Universiteit Twente), Lisa Runhart (Isala) Eline Dijkman (Isala)
• Partners: Isala, Universiteit Twente, Hogeschool Windesheim, Drenthe College en La Trobe University. Daarnaast zijn betrokken: Pharos en patiëntvertegenwoordigers
• Opdrachtgever: ZonMw 

Aanleiding

In Nederland heeft 1 op de 2 volwassenen beperkte gezondheidsvaardigheden. Patiënten met beperkte gezondheidsvaardigheden hebben moeite met het begrijpen van hun ziekte, vinden het lastig om met zorgverleners te praten, of om beslissingen te nemen over hun behandeling.

Nieuwe ontwikkelingen in de zorg, zoals het gebruik van een patiëntportaal en videobellen, vereisen daarnaast digitale vaardigheden. Niet elke patiënt beschikt over deze vaardigheden, wat kan leiden tot ongelijkheid in zorg, minder goed zelfmanagement en slechtere gezondheidsuitkomsten.

Verpleegkundigen, verpleegkundig specialisten en verzorgenden kunnen een cruciale rol spelen bij het herkennen en ondersteunen van patiënten met beperkte (digitale) gezondheidsvaardigheden, maar vinden dit vaak lastig. In onderwijs en de klinische praktijk is er momenteel nog weinig aandacht voor dit probleem.

Doelstelling en uitvoering

Het doel van ENEP is om bij te dragen aan passende zorg voor mensen met beperkte (digitale) gezondheidsvaardigheden. Binnen het project onderzoeken we hoe studenten verpleegkunde en verpleegkundigen patiënten met beperkte (digitale) gezondheidsvaardigheden beter kunnen herkennen, ondersteunen en begeleiden.

De training Samen Digibewust is ontwikkeld binnen het ENEP-project. De ontwikkeling vond plaats in drie fasen.

In de eerste fase is onderzocht hoe het momenteel staat met het herkennen en ondersteunen van mensen met lage (digitale) gezondheidsvaardigheden in de klinische praktijk en het verpleegkundig onderwijs. Op basis van literatuuronderzoek, interviews en een vragenlijst onder ruim 400 verpleegkundigen bleek dat hier in de praktijk nog weinig systematisch aandacht voor is, terwijl er wél veel behoefte is aan praktische handvatten en scholing.

Vervolgens is de projectgroep samen met verpleegkundigen, studenten en docenten aan de slag gegaan met het ontwikkelen van de training. Dit gebeurde in zes co-creatieve sessies. Daarbij stonden drie vragen centraal: wat moet er getraind worden, hoe moet dat gebeuren en hoe sluit dit aan bij de praktijk of het onderwijs?

In 2026 is de training getest op bruikbaarheid en effectiviteit in de praktijk en het onderwijs. De ervaringen worden gebruikt om de training verder aan te scherpen en breed toepasbaar te maken.

Training Samen Digibewust

De training ondersteunt studenten verpleegkunde en verpleegkundigen bij het herkennen en ondersteunen van zorgvragers met beperkte (digitale) gezondheidsvaardigheden. De training bestaat uit praktische en laagdrempelige opdrachten op kaarten. Elke kaart bevat een praktijksituatie, een korte opdracht van 5 tot 20 minuten en een QR-code met extra uitleg, antwoorden of een video. De opdrachten sluiten aan bij de dagelijkse zorg en het verpleegkundig onderwijs.

Voor de praktijk zijn 56 kaarten met praktijkopdrachten ontwikkeld. Voor het verpleegkundig onderwijs zijn 28 kaarten met opdrachten beschikbaar. Opleidingen kunnen zelf kiezen welke opdrachten aansluiten bij het leerjaar, vak of de stageperiode. De kaarten voor het onderwijs zijn geschikt voor het hbo-, mbo- en post-initieel onderwijs.

Voor meer informatie over de training en het bestelformulier voor de kaarten, zie de informatie hieronder: 

• Informatie over de training voor verpleegkundigen (praktijk)(opent in nieuw tabblad) 
• Informatie over de training voor Verpleegkunde studenten(opent in nieuw tabblad)
• Bestelformulier opdrachtkaarten Samen Digibewust(opent in nieuw tabblad)

Meer informatie over subsidieverstrekker 

ZonMw(opent in nieuw tabblad) programmeert en financiert onderzoek en vernieuwing in gezondheid, zorg en welzijn, stimuleert kennisinfrastructuren en het gebruik van de ontwikkelde kennis. 

Meer weten? 

Neem contact op via enep@windesheim.nl(opent in nieuw tabblad)