'Studenten wachten niet tot ze zijn afgestudeerd om verschil te maken'

Bij Hogeschool Windesheim geloven we dat ondernemen en economie niet alleen draaien om financieel resultaat, maar om meervoudige waardecreatie: het creëren van economische, maatschappelijke én ecologische waarde. Daarom leiden we studenten op tot veranderaars die zich persoonlijk, maatschappelijk én zakelijk ontwikkelen. Vanuit die ambitie is AGENCY! ontstaan, het programma van Kees Klomp dat studenten en medewerkers stimuleert om in actie te komen. 

Eén van de initiatieven is de essaybundel EngAgency. Hierin staan verhalen van studenten die zich naast hun studie inzetten voor maatschappelijke verandering en het verschil willen maken in de wereld. De eerste editie wordt op 8 oktober officieel gelanceerd. 

In aanloop naar die lancering spraken we met student Journalistiek én mede-initatiefnemer Jim van der Bremen (23) over de kracht van studentenverhalen, waarom studenten vaak veel meer in hun mars hebben dan ze zelf denken en hoe een klein duwtje soms het begin kan zijn van iets groots.  

Wat vind jij persoonlijk van het initiatief EngAgency? 

'Voor mij laat EngAgency vooral de kracht van studenten zien. Dat laat zien hoeveel talent, ideeën en maatschappelijke betrokkenheid er onder studenten leeft. Op Windesheim lopen ontzettend veel studenten rond die zich willen inzetten voor maatschappelijke verandering of iets hebben meegemaakt wat hun leven heeft veranderd. Voor mij laat EngAgency zien dat studeren veel meer is dan alleen studiepunten halen. 

Neem bijvoorbeeld het verhaal van Elsa. Zij schrijft over haar eigen ervaringen met de ggz. Die ervaringen hebben haar niet alleen geleid naar de opleiding Social Work, maar neemt ze ook mee in haar toekomstige werk. Met EngAgency proberen we juist dit soort verhalen een podium te geven.' 

Wat kunnen lezers verwachten van de essaybundel? 

'De essaybundel is heel divers. We hebben studenten uit bijna alle domeinen van Windesheim gevraagd hun verhaal te vertellen. Daardoor komen er uiteenlopende onderwerpen voorbij, zoals acceptatie, biobased bouwen, de ggz en het initiatief Conscious Contour Boutique van student Andrea. 

Zo lees je bijvoorbeeld het verhaal van een journalistiekstudent die een fantasyroman schreef, omdat zij vond dat vrouwelijke personages te weinig vertegenwoordigd waren binnen dat genre. Juist die diversiteit maakt de bundel zo bijzonder. Het zijn allemaal persoonlijke verhalen van studenten die zich op hun eigen manier inzetten voor maatschappelijke verandering of een bijzondere ervaring delen die hen heeft gevormd.' 

Wat zegt deze bundel volgens jou over studenten van Windesheim?  

'De bundel laat zien dat er ontzettend veel studenten zijn die tijdens hun opleiding meer willen bereiken dan alleen hun studiepunten halen. Ze houden zich nu al bezig met maatschappelijke vraagstukken en willen op hun eigen manier een verschil maken. Vaak worden changemakers gezien als professionals die al jaren in het werkveld zitten. Wij willen juist laten zien dat dat helemaal niet zo is. Studenten wachten niet tot ze zijn afgestudeerd om verschil te maken.' 

Leeft maatschappelijke betrokkenheid onder studenten? 

'Ja, absoluut. Dat bewijst dit project eigenlijk al. We hebben meer dan 25 inzendingen of schrijfopdrachten ontvangen van studenten uit bijna alle domeinen van Windesheim. Dat laat zien hoeveel studenten zich willen inzetten voor de samenleving. 

Tegelijkertijd denk ik dat het soms onder de radar blijft. De stem van mensen die zeggen: "Het maakt me allemaal niets uit," klinkt vaak harder. Maar als je echt met studenten in gesprek gaat, merk je dat maatschappelijke onderwerpen hen juist enorm bezighouden.' 

Wat zegt deze bundel volgens jou over de professionals van de toekomst? 

'Volgens mij laat deze bundel zien dat er een generatie professionals aankomt die heel bewust bezig is met de toekomst. Voor mij begint dat vooral met een andere manier van denken: geloven dat verandering mogelijk is. Sommige studenten denken misschien dat maatschappelijke problemen te groot zijn om zelf iets aan te doen. Maar verandering begint vaak klein. Ik denk dat er veel meer studenten zijn die iets willen veranderen dan we soms denken. Soms is daar alleen iemand voor nodig die zegt: "Wat een goed idee. Wat heb je nodig om dit werkelijkheid te maken?" Als studenten dat vertrouwen krijgen, zie je vaak dat er iets in beweging komt. Dan ontstaan de mooiste initiatieven. En hopelijk durven zij straks als startende professional tijdens een vergadering ook te zeggen: "Zou het misschien ook anders kunnen?" of "Hebben we hier wel aan gedacht?" Ook dát is verandering teweegbrengen.' 

Welk verhaal heeft jou persoonlijk het meest geraakt?  

'Dat is het verhaal van Dong-Soo die heel open schrijft over zijn coming-out en hoe die ervaring invloed heeft op de journalist die hij aan het worden is. Dat verhaal raakt mij extra, omdat hij bij mij in de klas zit. Ik heb hem de afgelopen maanden enorm zien groeien. 

Welke rode draad zie je terug in de verschillende essays? 

De rode draad is dat alle studenten zich op hun eigen manier inzetten voor maatschappelijke verandering. De één doet dat vanuit een persoonlijke ervaring, terwijl de ander tijdens zijn of haar studie een maatschappelijk probleem ziet waar iets aan moet gebeuren. Juist die verschillende achtergronden maken de bundel zo bijzonder. Iedere student verteld zijn of haar verhaal op een eigen manier, waardoor geen enkel essay hetzelfde leest. 

Wanneer is EngAgency voor jou écht geslaagd? 

'Wanneer ik over een paar jaar niet meer op Windesheim zit en het project dan nog steeds bestaat. Dan denk ik: we hebben iets neergezet dat blijft. 

Ik hoop dat er ieder jaar nieuwe verhalen bijkomen en dat steeds meer studenten de kans krijgen om hun verhaal te vertellen. Daarmee geven we niet alleen studenten een podium, maar brengen we ook verschillende opleidingen met elkaar in contact. Zo ontdekken studenten hoeveel mooie initiatieven er buiten hun eigen opleiding ontstaan. 

Daarnaast hoop ik dat de bundel een tijdsdocument wordt. Over vijf of tien jaar kun je hem er weer bij pakken en zien waar deze studenten terecht zijn gekomen. Er staat bijvoorbeeld een student in die ervan droomt om ooit minister van Onderwijs of zelfs minister-president te worden. Hoe mooi zou het zijn als we over een paar jaar kunnen zeggen: "Kijk, hij stond in de eerste editie." 

Hoe ga je ervoor zorgen dat er in de toekomst nóg meer edities van de essaybundel komen? 

'We willen een draaiboek maken, zodat EngAgency niet afhankelijk is van één persoon. Het zou mooi zijn als andere studenten het stokje straks overnemen en ieder jaar nieuwe verhalen blijven verzamelen. 

Daarnaast willen we EngAgency verder uitbouwen. We werken aan een website waar alle verhalen digitaal te lezen zijn en waar ook ruimte is voor andere vormen van storytelling, zoals video's, TED Talks en columns van studenten. Onze ambitie gaat zelfs nog verder. We hopen in de toekomst ook samen te werken met andere onderwijsinstellingen, zoals Cibap, ArtEZ, Deltion en Landstede. Zo kunnen nog meer studenten hun verhaal vertellen én elkaar inspireren. 

Wat wil je studenten en docenten nog meegeven? 

'Lees natuurlijk vooral de essaybundel! En aan studenten zou ik willen zeggen: meld je bij ons aan als jij ook bezig bent met een verandering of een verhaal hebt dat je wilt delen. En als je denkt dat schrijven niets voor jou is, maar je wel op een andere manier wilt bijdragen, dan kan dat ook. 

Voor docenten heb ik ook een boodschap. Veel studenten hebben veel meer in hun mars dan ze zelf denken. Zie je een student met een goed idee of iemand die graag iets wil veranderen? Geef hem of haar dan net dat laatste zetje. Soms is dat alles wat iemand nodig heeft om iets heel moois in beweging te zetten.'