Hbo studie Social Work. Pedagogiek, Maatschappelijk Werk en SPH in één hbo opleiding.

Student in het buitenland

Lieke Talen: ‘Een mooie manier om grenzen te verleggen’

In mijn laatste jaar ging ik voor de minor Social Work drie maanden naar Hanoi, de hoofdstad van Vietnam. Mijn leven kwam in een stroomversnelling maar ik voelde  me vrijwel direct thuisLieke Talen daar. Ik had niet verwacht dat ik ergens zo makkelijk binnen kon lopen en dat het vertrek zo moeilijk zou zijn. Met een medestudent werkte ik op de school Khanh Tam Center om het speciaal onderwijs te verbeteren. Of dat is gelukt? Heel eerlijk? Misschien, tijdelijk. Maar ik weet wel zeker dat wij, de docenten en de kinderen iets van elkaar hebben geleerd. Misschien niet zozeer tast- of meetbaar, maar wel ontzettend waardevol. Binnen de samenwerkingsrelatie met zowel de lokale docenten als de begeleiding vanuit de CSDS was er ruimte om elkaar te leren kennen, te helpen en om over en weer kennis en kunde over te dragen. Na de stage trok ik alles uit de kast om zoveel mogelijk van Vietnam te zien. Dat was een bijzondere ervaring die ik kon delen met tientallen andere studenten in het hostel. De minor en de ervaring in Vietnam was voor mij een mooie manier om grenzen te verleggen en uitdagingen aan te gaan. Ik kan het iedere toekomstige student aanraden zodat je later op een onvergetelijke ervaring kunt terugkijken!

Lees ook het verhaal van Iris in Oeganda en Jolijn in Zuid-Afrika.

Iris Heimensem: ‘Door mijn verblijf in Oeganda voel ik me nog zelfstandiger’

‘Aan het einde van mijn derde studiejaar hoorde ik dat de minor Social Work in Africa zou starten. Ik koos ervoor om met dertien andere SPH-studenten naar Oeganda te gaan. Windesheim had al contact gelegd met de organisatie Eye4Africa in Oeganda. Voor mij had de minor een meerwaarde omdat ik liever in de praktijk leer dan uit de schoolboeken.’  

Daar zat ik met mijn zaklampje

‘Voor de maanden in Oeganda werd ik gekoppeld aan een studiemaatje. Anniek en ik hadden eerst onze twijfels of we wel bij elkaar pasten maar uiteindelijk hadden we veel aan elkaar en leverde het een goede vriendschap op. Zij was de nuchtere van ons twee en ik ging wat meer op mijn gevoel af. Wij werden geplaatst op het Kalambi Community Outreach Project (KACOP) in een klein dorpje net buiten de hoofdstad. Stromend water was er niet dus het was hurken boven een gat en douchen met een emmer koud regenwater. We hadden vaak last van stroomuitval, een keer duurde het zelfs vijf dagen. Het elektriciteitsbedrijf was corrupt en liet de bewoners van Kalambi geld betalen om weer stroom te krijgen. ’s Avonds om zeven uur was het al donker en dan zat ik daar met mijn zaklampje.’

Wonen bij een Oegandees gastgezin

Iris in Afrika

‘We woonden bij een Oegandees gastgezin: vader, moeder en kinderen. Onze gastouders waren tegelijkertijd onze werkgevers. Toen we later te maken kregen met huiselijk geweld binnen het gastgezin zorgde dit wel voor problemen. Anniek en ik besloten daarom te verhuizen naar een guesthouse. Het hele dorp zag ons die dag verhuizen wat er waarschijnlijk voor zorgde dat we direct de eerste nacht te maken kregen met een inbraakpoging. Mijn enige wapen was mijn zaklamp.’  

Onvergetelijke warmte en betrokkenheid

‘Los van deze enge en heftige zaken was mijn verblijf in Oeganda een topervaring die ik niet had willen missen. Ik werkte samen met vrouwen en begeleidde hen bij het maken van creatieve producten. Het doel was dat ze financieel zelfstandig zouden worden. Ik kwam bij hele arme gezinnen en zag kinderen die letterlijk vodden aan hadden en niet werden gewassen omdat er geen geld was voor zeep. Uiteindelijk konden we samen met KACOP een winkel openen waar de vrouwen hun producten konden verkopen. De warmte en betrokkenheid die ik van de vrouwen ontving is iets wat ik niet snel zal vergeten. Vooral omdat ze zelf zo weinig hadden en wij toch zo welkom waren. Door deze buitenlandervaring ben ik me erg bewust geworden van wat het witte privilege nu precies inhoudt.’ 

Goede voorbereiding en begeleiding vanuit Windesheim

‘Het schoolwerk voor de minor viel mij mee. Voor ons vertrek werden we uitgebreid voorgelicht, voorbereid en werden er allerlei zaken besproken. Ook kregen we lessen over de cultuur en Iris in Afrikareligie in Oeganda. Omdat Oeganda een land is waar veel mensen HIV of Aids hebben, kregen we als grap met serieuze ondertoon, condooms mee. Al mijn leerervaringen schreef ik op in mijn portfolio, en na mijn eindgesprek had ik alle cijfers behaald. Onze studiebegeleiders (SLB’ers) kwamen zelfs langs in Oeganda dus wat betreft de begeleiding vanuit Windesheim ben ik erg tevreden. We konden altijd e-mailen en zij waren altijd beschikbaar en bereikbaar. Begeleiding is belangrijk, ook voor de terugkeer. Een lang verblijf in een land als Oeganda kan voelen als een cultuurshock.’ 

Naar je eigen gevoel luisteren

‘Over twee maanden studeer ik af. Wat ik uit deze ervaring meeneem, is dat ik heb geleerd om me flexibel op te stellen. Ik sta steviger in mijn schoenen en ik heb geleerd dat je veiligheid zelf kunt creëren. Je moet altijd naar je eigen gevoel luisteren en je grenzen aangeven want anders ga je uiteindelijk onderuit. De grootste meerwaarde is dat ik heb mogen voelen hoe het is om anders te zijn, om tot een minderheid te behoren. Ik hoop op een baan binnen de vrouwenhulpverlening en juist in deze sector krijg je als hulpverlener te maken met mensen uit andere culturen. Ik heb in Oeganda geleerd hoe ik hier verbaal maar ook non-verbaal mee om kan gaan. Uiteindelijk ben ik nog zelfstandiger geworden dan ik al was. Ik had het voor geen goud willen missen!’

Jolijn Bos: ‘Ik koos bewust voor Zuid-Afrika’

‘Voor een paar maanden naar het buitenland vertrekken was al lang een droom. Daarnaast leek een stage in het buitenland me een efficiënte invulling van mijn opleiding. Het verrijkt je mens- en zelfbeeld en daarnaast is het goed voor je netwerk en je cv. Ik wilde heel graag iets voor mijzelf én iets betekenen voor kinderen in het buitenland die leven in armoede en in een andere cultuur. Via Frieda van Brug, mijn stagebegeleider kreeg ik tips voor internetsites en de studiehandleiding voor buitenlandse stages. Al snel kwam ik uit op Zuid-Afrika, ook  omdat ik dit stiekem al in mijn hoofd had. Het project dat daar werd aangeboden sprak mij erg aan.’

Ik moest zelf mijn stageproject creëren

‘Vooral in het begin kon ik moeilijk mijn draai vinden. Hoewel ik wel een school toegewezen kreeg, kwam het erop neer dat ik zelf mijn stageproject moest creëren. Ook in het huis waar ik met dertien meiden woonde, moest ik mijn eigen plekje vinden. Het kostte veel tijd en moeite maar het pakte goed uit. Met twee andere studenten zette ik een sociale vaardigheidstraining op voor een basisschool. Het ging daarbij om basisvaardigheden als verbale en non-verbale communicatie, deel zijn van een groep, emoties uiten, grenzen en wensen aangeven, etc. We draaiden een programma van acht weken. Omdat ik binnen SPH, de richting jeugd en gezin en het uitstroomprofiel jeugdzorg volg, koos ik voor de doelgroep van kinderen tussen de zeven en vijftien jaar.’

Jolijn Bos

Kinderen waarderen de kleinste dingen

‘Elk kind heeft zijn eigen unieke kwaliteiten. De kinderen maakten de meest afschuwelijke dingen mee en leefden in barre omstandigheden met veel geweld in hun naaste omgeving. Desondanks stralen ze, zijn ze dankbaar en waarderen ze de meest kleine dingen. Bij de gedachte aan deze kinderen raak ik emotioneel. Het heeft mij zo goed gedaan iets voor deze kinderen te betekenen. Ik hoop dat ik ze iets heb kunnen meegeven, waaruit ze kracht putten en wat hen helpt om zelfstandig en sterk kunnen opgroeien.’

Sterke band

‘Het hoogtepunt was het eindresultaat van ons project. Volgens de docenten ontstond er dankzij het project een betere sfeer op de school en genoten de kinderen van de persoonlijke Jolijn Bosaandacht en liefde die wij ze gaven. We kozen heel bewust voor het werken in kleine groepjes. De band met de docenten was heel sterk, we hebben ook bij enkele docenten thuis gegeten. Dat is in Zuid-Afrika een bijzondere manier om waardering te tonen. Het vertrek viel mij erg zwaar en het afscheid van de docenten en de kinderen vond ik hartverscheurend.’

Ik heb geleerd optimistischer te zijn

‘Ik heb geleerd van de mensen in Afrika om altijd optimistisch te blijven, om te denken in mogelijkheden in plaats van onmogelijkheden, ook als de oplossing ver te zoeken is. Daarnaast heb ik geleerd te ontspannen. Ik hoopte deze houding mee naar Nederland te kunnen nemen maar dat is tot zover niet gelukt. De sociale eisen en de werksfeer zijn hier hoger en meer drukkend.’