Twee studenten met telefoon buiten X

Leerlingen presteren beter als ze hun groei en ontwikkeling leren zien en waarderen

09 november 2017

Basisschoolleerlingen presteren beter als ze positief naar hun brein, fouten en ontwikkeling leren kijken. Studenten ontwikkelden methodieken ervoor en wonnen een prijs op de Onderzoeksparade.

Leerproces

Liefde voor leren kan verdwijnen wanneer het leren moeilijk wordt of basisschoolleerlingen zich niet uitgedaagd voelen. Leerkrachten zijn geneigd kinderen aan te moedigen door leerlingen een schouderklopje voor hun inzet te geven. Effectiever is het om kinderen goed inzicht te geven in hun eigen leerproces. Drie masterstudenten van Windesheim hebben dit onderzocht voor de master Educational Needs en de master Learning & Innovation. Op de Onderzoeksparade 2017 hebben ze voor hun bevindingen een geldprijs van 1.250 euro gewonnen om vervolgonderzoek mee te financieren

Winnaars

In het onderzoek van Fedor Baarslag voor de master Learning & Innovation krijgen leerlingen van groep 3 in leesfilms letterlijk voorgespiegeld hoe zij met lezen vooruitgaan en worden hun successen met de ouders gedeeld. Het gezamenlijke onderzoek van Tjitske Duhoux en Nathasja Ekkelkamp voor de master Educational Needs dat in de prijzen valt, gaat over het stimuleren van een op groei gerichte mindset bij basisschoolleerlingen. Ze ontwikkelden de lessenserie Be More Mojo, waarin leerlingen in de groepen 3, 4 en 7 leren over de werking van de hersenen, het brein als spier en de magie van fouten maken. De lessen blijken een beproefde methode om leerlingen in ontwikkeling te laten groeien.

Leesfilms

Fedor BaarslagBij wijze van experiment filmde Fedor Baarslag, leerkracht in groep 3, zijn leerlingen tijdens het lezen. De eerste bevindingen motiveerde hem om voor zijn masterstudie Learning & Innovation te onderzoeken of het terugzien van de video’s het leessucces en leesmotivatie van kinderen bevordert. In totaal analyseerde hij 172 leesfilms van groep 3-leerlingen, opgenomen door 8 leraren op verschillende basisscholen. Iedere leerling mocht een pagina voorlezen uit een zelfgekozen boek. Deze film werd daarna meteen gedeeld met de ouders, die het weer deelden met opa en oma. Thuis werden de films met familie en de kinderen teruggekeken. Uit het onderzoek blijkt dat de motivatie bij de kinderen door deze aanpak toenam, doordat zij hun eigen groei konden zien. Ook kregen ze meer zelfvertrouwen, trots en plezier in het lezen. Daarnaast werkte de extra aandacht van de ouders en de grootouders ook motiverend voor de kinderen.

Bewust koos Baarslag voor de inzet van ouders bij het leerproces. Literatuuronderzoek wijst uit dat ouders drie keer meer effect hebben op de leesontwikkeling van kinderen dan de leerkracht. Naast het regelmatig voorlezen, is het voor de leesvaardigheid en motivatie van kinderen zinvol om thuis ook over boeken te praten. Door de leesvideo’s gingen kinderen samen met de ouders meer oefenen met lezen. De focus thuis op het leesproces werd door de aanpak in driekwart van de gevallen vergroot.

Mindset

Tjitske Duhoux (links) en Nathasja Ekkelkamp (rechts)Tjitske Duhoux en Nathasja Ekkelkamp baseerden hun onderzoek voor de master Educational Needs op de wetenschappelijke doctrine van professor Carol Dweck. Zij redeneert dat intelligentie niet statisch is, maar zich blijft ontwikkelen. Dit wordt de groeimindset genoemd. De masterstudenten ontwikkelden het lesprogramma Be More Mojo. Leerlingen in groep 3, 4 en 7 kregen in 5 lessen uitleg over de werking van de hersenen. Zo werden ze zich ervan bewust dat ze hun hersenen kunnen trainen door nieuwe dingen aan te leren. Ook het maken van fouten wordt positief gelabeld, omdat het brein zich daardoor juist ontwikkelt. De kinderen leerden ook dat het zinvol is om hulp te vragen aan de docent en aan elkaar. Zo ontdekken ze de kracht van iets ‘nog’ niet kunnen. Duhoux hield haar onderzoek op basisschool De Klokbeker om daar het effect van de interventies te meten bij leerlingen in groep 7. Ekkelkamp deed onderzoek in groep 3 en 4 op de basisschool OBS Kolmenscate. Specifiek keken ze naar de resultaten bij hoogbegaafde leerlingen en leerlingen met autisme. De prestaties van de groep verbeterden. Dit gold in mindere mate voor de leerlingen met autisme. Op basis van hun bevindingen willen Duhoux en Ekkelkamp vervolgonderzoek doen naar het stimuleren van een groeimindset op scholen door leerkrachten.

De Onderzoeksparade

De Onderzoeksparade is een jaarlijks terugkerend evenement waarbij onderzoeken gepresenteerd worden die nieuwe perspectieven bieden op de onderwijspraktijk. Ze leveren een bruikbare, actuele of originele bijdrage om het onderwijs te verbeteren.

Lees meer over de master Educational Needs
Lees meer over de master Learning & Innovation