Sociale innovatie in de logistiek

Onderzoeksproject (lopend) - Onderzoek naar best practice tools in de logistiek.

Sociale innovatie in de logistiek

Binnen de logistieke sector zijn momenteel grote tekorten aan personeel. Daarnaast is er sprake van een upgrading van de logistieke beroepen op middelbaar en hoger niveau. Veel van het zittende personeel is op dit moment nog te weinig toegerust op de veranderende eisen die de sector stelt. Om aan deze veranderende eisen tegemoet te komen zal de logistieke sector stevig in moeten zetten op opleiding en ontwikkeling. Een branche die veel vraagt van mensen moet bovendien investeren in aantrekkelijk werkgeverschap om logistici aan te trekken en te behouden. Deze ontwikkelingen vragen om aandacht voor sociale innovatie, oftewel organisatorische veranderingen die gericht zijn op het actief betrekken van medewerkers. Het project Sociale Innovatie in de logistiek is gericht op het inventariseren van sociale innovatie instrumenten die ingezet kunnen worden binnen de logistieke sector zodat logistieke bedrijven zelf aan de slag kunnen met sociale innovatie. Op langere termijn levert dat kennis op over welke sociale innovaties geschikt zijn in welke situatie.

Meer over dit project

Als gevolg van de dreigende grote tekorten, groet de vraag naar (hoger) logistiek personeel in de komende jaren met 4% per jaar. Daarnaast is er sprake van een upgrading van de hogere logistieke beroepen (Panteia, 2017). Van logistici wordt verwacht dat zij steeds flexibeler, allrounder en breder inzetbaar zijn. Ook wordt het sociale element in het werk sterker. De logisticus van de toekomst zal dus moeten beschikken over een ‘t-shaped profile’ (combinatie van hard en soft skills). Veel van het zittende personeel is op dit moment nog onvoldoende toegerust op bovenstaande veranderende/hogere eisen” (Panteia, 2017). Dit betekent dat de logistieke sector steviger in zou moeten zetten op opleiding en ontwikkeling om te voldoen aan de veranderende eisen van werk. Een branche die veel vraagt van mensen moet ook inzetten op aantrekkelijk werkgeverschap om hen aan te trekken en te behouden.

Deze ontwikkelingen vragen om aandacht voor sociale innovatie in de logistiek. Uit een publicatie van EUWIN, een Europees leernetwerk rondom workplace innovation, blijkt dat er 4 basiselementen van sociale innovatie op de werkvloer zijn:

  1. Uitdagende banen en zelfsturende teams.
  2. Flexibele organisatiestructuren, mensgericht management, gestroomlijnde systemen en procedures gebaseerd op vertrouwen.
  3. Mogelijkheden om innovatie en verbetering van onderop vorm te geven.
  4. Co-creatie en gedeeld leiderschap, gecombineerd met inspraak voor medewerkers in strategische besluitvorming.

Gezamenlijk zorgen deze elementen voor meer (technische) innovatie, prestaties en kwaliteit van arbeid binnen organisaties. Bovendien blijkt dat sociale innovatie leidt tot aanzienlijke en duurzame verbeteringen in de betrokkenheid en het welzijn van medewerkers. Maar sociale innovatie gaat niet vanzelf, zo blijkt in de praktijk. De belangrijkste rem op verandering is het adagium dat “we altijd zo hebben gewerkt”. Verandering is dan net een brug te ver, zelfs als we weten dat de huidige manieren van werken inefficiënt zijn of beletten om ten volle te profiteren van nieuwe kansen. Het is daarom belangrijk om bedrijven concrete tools te bieden waarmee ze stapsgewijs met sociale innovatie aan de slag kunnen.
Rondom de 4 voornoemde basiselementen zijn verschillende case studies, interventies en tools ontwikkeld die bedrijven kunnen inzetten om sociale innovatie op de werkvloer op gang te brengen. Het project Sociale Innovatie in de logistiek is specifiek gericht op het inventariseren welke van deze tools relevant zijn, of te maken zijn, voor de logistiek en het ontwikkelen van instrumenten waarmee logistieke bedrijven inzicht krijgen in waar kansen liggen om zelf aan de slag te gaan met sociale innovatie. Deze tools worden op een laagdrempelige manier beschikbaar gemaakt voor bedrijven in de sector.

Het project sluit nauw aan op een ander project over Sociale Innovatie in de Logistiek, het regionale pilotspoor Social Innovators Logistics Limburg, waarin een aantal logistieke bedrijven in Limburg aan de slag gaan met sociale innovatie. De tools die wij in ons project beschikbaar maken voor de sector worden in dit tweede project concreet ingezet bij de deelnemende bedrijven. Daarnaast zullen de ontwikkelde toetsinstrumenten gebruikt worden om de deelnemende bedrijven te volgen en na te gaan of de tools hen inderdaad hebben geholpen om verbeterslagen te maken en sociale innovatie concreet in te zetten op de werkvloer.

Planning

Oktober 2017 - april 2018

Partners

TNO
Hogeschool Fontys

Dit project wordt mede mogelijk gemaakt door financiering van KennisDC logistiek.