Onderzoeksthema Educatie

Professionele ontwikkeling van lerarenopleiders in en door praktijkgericht onderzoek

Onderzoeksaccent

Voor hbo-lerarenopleiders behoort onderzoek inmiddels tot een van hun professionele rollen. Maar hoe geven zij invulling aan deze relatief nieuwe rol?

Praktijkgericht onderzoek heeft een plaats verworven in het hbo: het draagt bij aan de ontwikkeling van professionals, kennis over het beroep, de kwaliteit van onderwijs en innovaties in het werkveld. Ook van lerarenopleiders wordt verwacht dat zij de rol van onderzoeker én onderzoeksbegeleider op zich nemen. Maar hoe bereiden zij zich voor op deze rol? Binnen dit onderzoeksthema wordt deze vraag onderzocht.

Lerarenopleider of onderzoeker?

De onderzoekersrol is relatief nieuw in het hbo. Lerarenopleiders kampen daarom met de vraag hoe zij hieraan een praktische invulling kunnen geven en hoe zij studenten kunnen begeleiden bij het opzetten van praktijkgericht onderzoek. In de hbo-praktijk blijkt dat zij het gros van hun tijd besteden aan hun rol van ‘leraar van leraren’, mentor, poortwachter en curriculumontwerper. Hierdoor komen ze niet of nauwelijks toe aan de vraag hoe zij hun (nieuwe) rol van praktijkonderzoeker kunnen invullen.

Gebrek aan kennis en ervaring

Lerarenopleiders voelen zich dus in eerste instantie lerarenopleider. Hierin hebben zij zich bekwaamd en op dit vlak hebben zij ervaringen verzameld. Onderzoekservaring hebben zij daarentegen lang geleden opgedaan of zij zijn hier binnen hun eigen discipline te weinig in geschoold. Het ontbreekt hun dus aan kennis en ervaring en ook niet elke opleider beschouwt praktijkonderzoek als een wezenlijke beroepstaak.

Onderzoeksvragen

Binnen dit onderzoeksthema richten we ons op de volgende vragen:

  • Hoe ondersteunt men (op de werkplek) de onderzoeksprofessionalisering?
  • Welke activiteiten dragen bij aan een professionele ontwikkeling en identiteit?
  • Hoe stimuleert men een gemeenschappelijke onderzoeksvisie, -taal en -cultuur?

Publicaties
  1. Onderzoek naar professionaliseringsactiviteiten bij HBO-lerarenopleiders in het doen en begeleiden van praktijkonderzoek 31 maart 2018

    Publicatie (2018) - In dit artikel in het tijdschrift voor Lerarenopleiders, 39(1) gaan de auteurs in op een studie waarin ze aan 269 lerarenopleiders vroegen welke professionaliseringsactiviteiten ze hebben gevolgd, want er is nog weinig bekend over welke activiteiten lerarenopleiders vooral volgen.
    Download
  2. Fostering Teacher Educators' Professional Development on Practice-Based Research Through CoI 14 november 2015

    Publicatie (2015) - Willemse, T.M., Boei, F., & Pillen, M. (2015). Fostering Teacher Educators’ Professional Development on Practice-Based Research Through Communities of Inquiry. Vocations and Learning: Studies in Vocational and Professional Education. DOI: 10.1007/s12186-015-9142-3 (via het DOI-nummer kunt u het artikel online aanschaffen via Springer, de uitgever van het blad, als pdf een abstract).
    Download
  3. Supporting the professional development of teacher educators in a productive way 31 augustus 2015

    Publicatie (2015) - Boei, F., Dengerink, J.J., Geursen, J., Koster, B., Lunenberg, M.L., & Willemse, T.M. (2015). Supporting the professional development of teacher educators in a productive way. Journal of education for teaching: International research and pedagogy. DOI: 10.1080/02607476.2015.1080403 (via het DOI-nummer kunt u het artikel online aanschaffen, als pdf een abstract).
    Download
  4. De onderzoeksrol voor lerarenopleiders in het HBO; een internationaal perspectief 30 juni 2014

    Publicatie (2014) - Boei, F., Willemse, M., Geerdink, G., Kools, Q., & Vlokhoven, H. van (2014). De onderzoeksrol voor lerarenopleiders in het HBO; een internationaal perspectief. Tijdschrift voor lerarenopleiders, 35(2), 35-45 (als bijlage een pdf met een abstract van het artikel, voor meer informatie zie de website van VELON: http://www.lerarenopleider.nl/velon/tijdschrift/jaargang-2014-35/).
    Download
  5. Lerarenopleiders professionaliseren zich in het doen en begeleiden van onderzoek 31 december 2013

    Publicatie (2013) - Vlokhoven, H. van, Kools, Q., Geerdink, G., Boei, F., & Willemse, T.M. (2013). Lerarenopleiders professionaliseren zich in het doen en begeleiden van onderzoek. Tijdschrift voor lerarenopleiders 34(4), 57-72 (als bijlage een pdf met een abstract van het artikel, voor meer informatie zie de website van VELON: http://www.lerarenopleider.nl/velon/tijdschrift/jaargang-2013-34/).
    Download
  6. Onderzoek in de lerarenopleidingen 30 november 2013

    Publicatie (2013) - Over onderzoek door hbo-docenten bestaan hooggespannen verwachtingen. In hun opiniërende openingsartikel in Cultuur en Educatie bespreken de auteurs Fer Boei en Martijn Willemse de potenties en de beperkingen van het doen van onderzoek door hbo-docenten. Boei, F., & Willemse, T.M. (2013). Onderzoek in de lerarenopleidingen. Cultuur en Educatie 13(37), 8-19.
    Download
  7. Teacher Educators’ Research Practices: An Explorative Study on Teacher Educators’ perceptions on Research 30 juni 2013

    Publicatie (2013) - Willemse, T.M., & Boei, F. (2013). Teacher Educators’ Research Practices: An Explorative Study on Teacher Educators’ perceptions on Research. Journal of education for teaching: International research and pedagogy, 39(4), 354-369. DOI: 10.1080/02607476.2013.797292 (via het DOI-nummer kunt u het artikel online aanschaffen via de uitgever Taylor & Francis, als pdf een abstract).
    Download
Onderzoeksprojecten
  1. Communities of inquiry 10 november 20150

    Onderzoeksproject (lopend) - Sinds 2013 werken onderzoekers Fer Boei en Martijn Willemse, beiden werkzaam bij het kenniscentrum Bewegen en Educatie van Windesheim, binnen de lerarenopleidingen voor voortgezet onderwijs met zogeheten communities of inquiry. Binnen zo’n community wordt door lerarenopleiders een gezamenlijk onderzoek opgestart naar een gedeeld probleem in de praktijk.
    Lees verder
  2. Professionalisering lerarenopleiders door opleiding en registratie 10 november 20150

    Onderzoeksproject (afgerond) - In 2014 hebben onderzoekers Martijn Willemse en Fer Boei in een onderzoeksproject samengewerkt met collega’s van de Vrije Universiteit Amsterdam, Fontys Hogescholen, Universiteit Utrecht en Universiteit Leiden. In dit project stond de vraag centraal hoe een opleiding en een registratietraject bijdroegen aan de professionele ontwikkeling van lerarenopleiders.
    Lees verder
  3. VELON-themagroep 10 november 20150

    Onderzoeksproject (lopend) - De VELON-themagroep bestaat uit onderzoekers van vijf hogescholen die kennis ontwikkelen en delen op het vlak van professionalisering van lerarenopleiders ten aanzien van onderzoek en onderzoeksbegeleiding. Martijn Willemse en Fer Boei zijn themacoördinatoren van deze groep, die heeft bijgedragen aan de discussie over het belang van onderzoek in hbo-lerarenopleidingen.
    Lees verder