Afgelopen schooljaar werden docenten van het Edison College in Apeldoorn op het gebied van vakdidactiek en toetsing begeleid door lerarenopleiders van Windesheim. De ervaringen over deze coaching on the job zijn zo positief, dat de samenwerking wordt voortgezet. In gesprek met de rector, een van de gecoachte docenten en een vanuit Windesheim betrokken lerarenopleider.

Het Edison College in Apeldoorn is een brede scholengemeenschap met een innovatief profiel. Al een aantal jaren beschikt het over een vakcollege Techniek, leerpleinen en (recentelijk) een zesjarige leerroute waarin leerlingen zonder wisseling van schoolsoort zowel een vmbo-tl als een havodiploma behalen (Edison HTL). Toch werden de afdelingen havo en vwo begin 2009 door de inspectie als ‘zwak’ aangemerkt vanwege teruglopende leeropbrengsten.

Tij keren

Hanneke Koster, rector: "Het probleem zat met name binnen het havo/vwo, vooral bij moderne vreemde talen en economie. We hebben toen alles op alles gezet om te vermijden dat we niet verder zouden afzakken naar ‘zeer zwak’. Dat dit niet is gebeurd, komt omdat we een aantal initiatieven hebben genomen om het tij te keren." Een van de initiatieven was om docenten te ondersteunen bij het ontwikkelen van hun vermogens om meer uit leerlingen te halen. Activerende didactiek, differentiatie en de kwaliteit van toetsing waren belangrijke speerpunten.

Ondersteuning gevraagd aan lerarenopleiders

 "Voor het bieden van die ondersteuning dachten we vrij snel aan lerarenopleiders. Niet alleen omdat zij ervaren zijn in opleiden en begeleiden, maar ook omdat we het vertrouwen hebben dat zij zowel over specifieke vakdidactische als ook vakinhoudelijke deskundigheid beschikken. Dat is immers hun core business, meer dan voor andere organisaties met ondersteuningsaanbod. Voor het professionaliseren van de docent in zijn rol als vakdidacticus en vakspecialist zochten wij vooral naar die deskundigheid", aldus Hanneke Koster.

Individuele vragen centraal

Voor de school was het belangrijk dat docenten individueel de ruimte kregen om hun eigen ondersteuningsvragen te formuleren. Gert Stegeman, één van de coaches: "Ook voor ons als begeleiders was dat heel prettig, het gaf ons de mogelijkheid om de hulpvraag bij de individuele docenten neer te leggen. Het heeft niet zoveel zin om te proberen mensen tot veranderingen te bewegen als ze daar zelf niet achter staan." De coaches keken mee over de schouder van de docenten, observeerden lessen en analyseerden les- en toetsmaterialen. Ook organiseerden de coaches een studiemiddag over de mogelijkheden om als vakgroep ‘moderne vreemde talen’ samenhangend verbeterbeleid te ontwikkelen.

Zelfvertrouwen versterken

Een van de gecoachte docenten is Maud Meijer: "Voor ons was het vorig jaar natuurlijk duidelijk dat de inspectie er bovenop zat en dat het een en ander te veranderen stond. Dankzij de coaching kreeg ik meer zelfvertrouwen om dingen aan te pakken en om te experimenteren." Maud vond het heel krachtig dat de coaching vanuit een positieve benadering plaatsvond: "De aandacht van mijn coach richtte zich sterk op mijn persoonlijke talenten en op de mogelijkheden om die verder te versterken, in plaats van alleen te focussen op wat allemaal misschien niet goed is. Dat gaf niet alleen een goed gevoel en versterkte mijn zelfvertrouwen, maar het stimuleerde ook de dingen beter te gaan doen op een manier die bij mijn persoonlijkheid past, en dat ik me niet alleen richt op de manier waarop mijn collega’s werken. Omdat een coach op meer scholen komt, kan hij goed helpen door even boven de dagelijkse praktijk te ‘hangen’ en te zien dat wat vanzelfsprekend is binnen de school of het team niet per se de norm voor mij als leraar hoeft te zijn."

Resultaten geboekt

Hanneke Koster: "We merken niet alleen dat de gecoachte docenten tevreden zijn en meer zelfvertrouwen hebben gekregen, maar ook dat het positief uitwerkt op collega’s van de gecoachte docenten. Ook onze examenresultaten zijn al dit jaar verbeterd. Herwonnen zelfvertrouwen en het zien van perspectief is voor ons echt noodzakelijk als we onze kwaliteitsdoelen willen bereiken." Ook dit cursusjaar investeert de school daarom in vakdidactische en vakinhoudelijke coaching vanuit Windesheim en wordt ingezet op versterkte samenwerking tussen de vakgroepen moderne vreemde talen op het gebied van didactiek en toetsing.

Voor meer informatie over ondersteuningsvormen voor uw school op het gebied van didactische professionalisering kunt u contact opnemen met Jaap Nammensma, trainer/consultant:

E-mail: jnj.nammensma@windesheim.nl
Tel: 06-10226148